Hap Bilgi Oturumu

Merhaba, bana Türkçe ile ilgili ne sormak istersin?

Elbette, 7. sınıf seviyesine uygun, haber kipleri konusunu kapsayan 5 adet zorlu çoktan seçmeli soru hazırlayabilirim. İşte sorular:

1. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde **şimdiki zamanın hikayesi** kullanılmıştır?

a) Her sabah erkenden kalkar, okula giderdi.

b) Kitaplarını çantasına koymuştu.

c) Derse yetişmek için koşuyordu.

d) Akşam olunca televizyon izlerdi.



2. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde **gelecek zamanın rivayeti** kullanılmıştır?

a) Yarın sinemaya gidecekmiş.

b) Dün parka gitmişti.

c) Her zaman derslerine çalışırmış.

d) Şimdi uyuyor.



3. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde **geniş zamanın hikayesi** kullanılmıştır?

a) Eskiden her yaz köye giderdik.

b) Şimdi ders çalışıyorlar.

c) Yarın tiyatroya gideceğiz.

d) Sabah erkenden kalkmıştı.



4. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde **geçmiş zamanın rivayeti** kullanılmıştır?

a) Dün yağmur yağmıştı.

b) Hasta olmuşmuş.

c) Her gün yürüyüş yaparım.

d) Yarın size geleceğim.



5. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde haber kipi **kullanılmamıştır**?

a) Sabah erkenden kalkarım.

b) Akşam kitap okuyacağım.

c) Keşke buraya gelseydin.

d) Dün sinemaya gittik.



**Cevap Anahtarı:**

1. c
2. a
3. a
4. b
5. c

Elbette, 7. sınıf seviyesine uygun olarak dilek kipleri konusunu özetleyebilirim:

**Dilek Kipleri**

Dilek kipleri, fiillere çeşitli dilek, istek, koşul veya gereklilik anlamları katan eklerdir. Haber (bildirme) kiplerinden farklı olarak, dilek kipleri zaman anlamı taşımazlar. Türkçede dört temel dilek kipi bulunur:

1. **Gereklilik Kipi:** Fiilin yapılmasının gerekli veya zorunlu olduğunu belirtir. "-meli, -malı" ekleri ile oluşturulur.

* Örnek: "Eve erken gitmeliyim." (Gitme eyleminin gerekli olduğu belirtiliyor.)


2. **Şart Kipi:** Bir eylemin gerçekleşmesinin bir koşula bağlı olduğunu ifade eder. "-se, -sa" ekleri ile oluşturulur.

* Örnek: "Hava güzel olursa pikniğe gideriz." (Pikniğe gitme eylemi havanın güzel olmasına bağlı.)



3. **İstek Kipi:** Bir dileği, arzuyu veya isteği ifade eder. "-e, -a" ekleri ile oluşturulur. Günlük konuşma dilinde çok sık kullanılmaz, daha çok şiirsel veya edebi metinlerde görülür.

* Örnek: "Şu dağları aşayım, sana geleyim." (Gelme eylemi bir istek olarak belirtiliyor.)


4. **Emir Kipi:** Bir emri, buyruğu veya talimatı ifade eder. Emir kipinin belirli bir eki yoktur; fiilin kökü veya gövdesi doğrudan kullanılır. Kişi zamirlerine göre çekimi farklılık gösterir.

* Örnek: "Hemen buraya gel!" (Gelme eylemi bir emir olarak belirtiliyor.)



**Özet Tablo:**

| KİP ADI | EKİ | ANLAMI | ÖRNEK |
| :-------------- | :-------- | :----------------------------------- | :------------------------------------ |
| Gereklilik Kipi | -meli/-malı | Yapılması gereken, zorunlu eylemler | Ders çalışmalıyım. |
| Şart Kipi | -se/-sa | Koşula bağlı eylemler | Hava güzelse pikniğe gideriz. |
| İstek Kipi | -e/-a | Arzu, istek, dilek belirten eylemler | Bir kahve içe. |
| Emir Kipi | Yok | Emir, buyruk belirten eylemler | Hemen buraya gel! |

Umarım bu özet, dilek kipleri konusunu anlamana yardımcı olur.

Elbette, dilek kipleri konusunu kapsayan 5 adet çoktan seçmeli soru hazırlayabilirim:

1. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde **gereklilik kipi** kullanılmıştır?

a) Keşke tatile gitsek.

b) Bu kitabı okumalısın.

c) Hava güzel olursa pikniğe gideriz.

d) Hemen buraya gelin!

2. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde **şart kipi** kullanılmıştır?

a) Her gün düzenli spor yapmalıyız.

b) Erken yatarsan dinlenmiş uyanırsın.

c) Yarın sinemaya gidelim.

d) Bana yardım etmelisin.

3. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde **istek kipi** kullanılmıştır?

a) Akşama bize gele.

b) Derslerine çalışmalısın.

c) Yarın erkenden kalkmalıyız.

d) Hava kararınca eve dönmeliyiz.

4. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde **emir kipi** kullanılmıştır?

a) Bana yardım etmelisin.

b) Keşke daha çok zamanımız olsa.

c) Sessiz olun!

d) Biraz dinlenmelisin.

5. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde **dilek kipi kullanılmamıştır**?

a) Yarın size gelmeliyim.

b) Keşke sınavı kazansam.

c) Hemen dışarı çıkın!

d) Dün sinemaya gittik.

**Cevap Anahtarı:**

1. b
2. b
3. a
4. c
5. d